Iran Yakataa Usitishaji Vita wa Siku 10 Kwa Sababu Trump Haaminiki

Wapatanishi kutoka mataifa ya Ghuba wamependekeza usitishaji vita wa siku 10 kati ya Marekani na Iran ili kuruhusu meli kupita kwenye Mlango wa Bahari wa Hormuz na kuwezesha mafuta kusafirishwa lakini Iran imekataa katakata, kwa sababu hawana sababu yoyote ya kuamini kama Trump ataheshimu makubaliano hayo.

Mohammad Marandi, mchambuzi na mshauri wa jopo la majadiliano la Iran, anasema Iran haina mpango wa kurejea kwenye majadiliano kutokana na ukosefu wa umakini wa kimsingi wa Marekani linapokuja suala la diplomasia. Sisi tulio huku nyumbani tunajua fika kwamba ukosefu huu wa umakini unahusu kila kitu unachokifanya utawala wa Trump.

Ni wazi, kuomba usitishaji vita, kusaini, na kisha kukiuka makubaliano hayo chini ya mwezi mmoja baadaye hakutoi ujasiri kwa watu kukuamini!

Trump sasa amekwama haswa kwenye tope alilojitengenezea mwenyewe. Trump haiwezi kuishinda Iran kijeshi na hawezi kuweka wazi Mlango wa Hormuz bila kuanzisha operesheni ya majeshi ya ardhini (boots-on-the-ground), jambo ambalo umma wa Marekani hauko tayari kuliunga mkono. Lakini pia, ameharibu madaraja yote ya suluhisho la kidiplomasia kwa sababu hawezi kuvumilia wazo la kuheshimu masharti yanayotolewa na mtu mwingine.

Wakati huo huo, madhara yanaongezeka na bei ya mafuta inapanda... na hakuna njia ya kutokea isipokuwa kujisalimisha kikamilifu, jambo ambalo Trump pia hayuko tayari kufanya.

Asilimia 20 ya mafuta yote duniani hupita kwenye Mlango wa Bahari wa Hormuz, ambao upo mlangoni mwa Iran. Huu ndio mtaji mkubwa zaidi wa Iran. Kwa kutishia au kudhibiti njia hii, nchi isiyo na nguvu kubwa za kijeshi kama Marekani inaweza kuathiri uchumi wa dunia nzima. Ni wazi udhibiti wa njia za kiuchumi unaweza kutumika kama silaha kuliko hata makombora.

Kwenye diplomasia ya kimataifa, mikataba ndiyo sarafu pekee inayotumika. Marekani ilipojiondoa kwenye makubaliano ya nyuklia ya Iran (JCPOA) mwaka 2018, ilitengeneza hali ya kutokuwa waaminifu. Na jambo hili linaonyesha jinsi historia ya kukiuka makubaliano inavyofanya iwe vigumu kutatua migogoro mipya kwa njia ya amani, na kuzilazimu pande zote kubaki vitani.

Kuna tofauti kubwa kati ya kuwa na uwezo wa kulipua eneo (Air Superiority) na uwezo wa kushinda vita (Winning the War). Kushinda vita kwenye eneo gumu kama Iran kungehitaji wanajeshi wa ardhini, jambo ambalo lina gharama kubwa za kisiasa kwa kiongozi yeyote wa Marekani. Hii inaunda mkwamo huwezi kushinda kijeshi, na huwezi kutatua kidiplomasia.

Swahili Prime Ent